Geassocieerd onderzoek

Een biografie van Hendrik Verwoerd (1901-1966), de Nederlands-Zuid-Afrikaanse ‘architect van apartheid’.

De Zuid-Afrikaanse politicus Hendrik Verwoerd staat bekend als de ‘architect van apartheid’. Bas Kromhout onderzoekt hoe Verwoerd van een kind van eenvoudige Nederlandse immigranten kon uitgroeien tot de man in wiens handen de meeste Afrikaners hun lot legden.

Hendrik Verwoerd

Onderzoeker: dr. Bas Kromhout
Looptijd: 2014-2016
Beoogde publicatie: biografie

Meer informatie: 

Tussen 1950 tot 1966 voerde Verwoerd, eerst als minister en daarna als premier, de apartheid in. Verwoerd was geen ‘bedrijfsongeval’ in de Zuid-Afrikaanse geschiedenis, noch een duivelse verleider. Over de wenselijkheid van blanke baasskap bestond brede consensus onder zowel Afrikaners als Engelstaligen. Verwoerd – die een carrière had als hoogleraar sociologie – ontwierp een concreet actieplan om de blanke heerschappij voor de toekomst te verzekeren. Een plan dat gedoemd was te mislukken.

De focus van het onderzoek ligt op de eerste vijftig jaren van Verwoerds leven, waarin hij zich ontwikkelde van een kind van eenvoudige Nederlandse immigranten tot de politiek leider in wiens handen de Afrikaners hun lot legden.

Wie en wat hebben hem gevormd? Langs welke kronkels en kruispunten liep zijn route naar apartheid? Welke wegwijzers stonden op zijn pad en welke afslagen heeft hij al dan niet opzettelijk gemist? Hoe rationaliseerde hij zijn keuze voor een politiek die werd veroordeeld door vrijwel de gehele internationale gemeenschap, maar die hijzelf beschouwde als moreel verdedigbaar? En hoe kan worden verklaard dat zo vele blanke Zuid-Afrikanen er bijna blind op vertrouwden dat ‘Dr. Verwoerd’ wist wat goed was?