Uitgelicht onderzoek

Met het Historical Research Program Japan and the Netherlands I is geprobeerd om een zo breed mogelijk publiek, met name in Japan, te informeren over de ervaringen van Nederlanders tijdens de Japanse bezetting van Nederlands-Indië.

Vrouwen maken groente schoon in Japanse inteneringskamp (Makassar, 1945)

Onderzoekers: Saskia Flesch, Mariska Heijmans-van Bruggen, drs. Jeroen Kemperman, Elisabeth Ryad-Broers, dr. Elly Touwen-Bouwsma, Richard Voorneman
Looptijd: 1996-2002

Meer informatie:

Om zoveel mogelijk groepen te bereiken – zoals wetenschappers, journalisten, studenten en scholieren – zijn drie verschillende, maar onderling samenhangende projecten uitgevoerd om het in Nederland aanwezige materiaal over de Nederlanders in Indië toegankelijk te maken. Het HRP is gefinancierd door de Japanse regering.

Project 1

Betrof het catalogiseren, selecteren en vertalen in het Japans van fragmenten van authentieke dagboeken en kampinterviews uit de collecties van het NIOD. Op deze wijze zijn elf manuscripten samengesteld. Vijf daarvan zijn in het Nederlands in boekvorm verschenen bij uitgeverij Prometheus/Bert Bakker:

  • M. Heijmans-van Bruggen (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Vrouwenkamp Ambarawa 6, Amsterdam 2001.
  • M. Heijmans-van Bruggen (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. De Birma-Siam spoorlijn, Amsterdam 2001.
  • M. Heijmans-van Bruggen (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Tjimahi 4, Amsterdam 2002.
  • J. Kemperman (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Tjideng, Amsterdam, 2002.
  • J. Kemperman (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Buiten de kampen, Amsterdam 2002.

De overige zes manuscripten zijn door het NIOD in beperkte oplage in eigen beheer uitgebracht:

  • M. Heijmans-van Bruggen (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Dagboeken geschreven in jongenskamp Baros 6, Amsterdam 2003.
  • M. Heijmans-van Bruggen (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Dagboeken geschreven in vrouwenkamp Kampili, Amsterdam 2003.
  • M. Heijmans-van Bruggen (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Dagboeken geschreven in vrouwenkamp Bangkinang, Amsterdam 2003.
  • J. Kemperman (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Dagboeken geschreven in mannenkamp Sirengorengo, Amsterdam 2003.
  • J. Kemperman (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Dagboeken geschreven in krijgsgevangenkampen in Fukuoka, Amsterdam 2003.
  • J. Kemperman (red.), De Japanse bezetting in dagboeken. Dagboeken geschreven in de Minahasa, Amsterdam 2003.

De elf manuscripten zijn in het Japans vertaald. De Japanse versies kunnen als pdf-bestand worden geraadpleegd.

Project 2

Betrof het laten vertalen en publiceren in het Japans van (gedeelten van) Nederlandse standaardwerken over de Nederlanders in Nederlands-Indië tijdens de Japanse bezetting. Er zijn twee werken in het Japans verschenen: Mannen van 10 jaar en ouder. De jongenskampen Bangkong en Kedoengjati 1944-1945 van H.L. Zwitzer en De kracht van een lied. Overleven in een vrouwenkamp van Helen Colijn. Bovendien is een gedeelte van L. de Jongs Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog, deel 11b, in het Engels verschenen onder de titel The collapse of a colonial society. The Dutch in Indonesia during the Second World War (KITLV Press, Leiden 2002).

Project 3

Betrof de ontwikkeling van een educatief programma voor scholieren van 12 tot 18 jaar oud. Onder de titel De oorlog in Indië: zes verhalen is een CD-ROM met bijbehorend lespakket samengesteld. Het programma is zowel in het Nederlands als in het Japans verschenen.